
Pazartesi, 04 Ocak 2010 19:12
*Memur maaşlarına ve asgari ücrete açıklanan düşük zam oranları, önümüzdeki günlerde açıklanacak emekli maaşlarında endişeli bekleyişe neden oldu.
*Yeni yılla birlikte uygulamaya konulan zam oranları yurt genelinde protestolarla karşılanırken, ilimiz STK'ları da oluşan mağduriyet sonrası eylem yapma kararı aldı.
2009 yılını rekor bütçe açığı ile geride bırakan Maliye Bakanlığı, ekonomik krizin derinden sarstığı emekli ve çalışanlara beklenen zammı açıklamadı. Geçtiğimiz günlerde TBMM Genel Kurulu'nda 2010 Yılı Merkezi Yönetim Bütçe Kanunu Tasarısı'nın maddeleri kabul edildi. Tümünün oylaması yapılan tasarıya göre 2010'da memurlara, ocakta yüzde 2.5, temmuzda da yüzde 2.5 olmak üzere toplam yüzde 5 zam yapılması kararlaştırıldı. Yeni düzenlemeye göre en düşük memur maaşı 1044 liraya yükseldi. Sosyal yardımlar dışarıda tutularak yapılan hesaplama sonucunda memur maaşları Ocak 2010'dan itibaren yılın ilk yarısı için 25,47 ile 115,26 lira arasında artış gösterdi.
En düşük memur maaşı olarak bilinen ve işe yeni giren hizmetlinin aldığı 1018 lira ise yüzde 2.5′lik artışla 2010′da 25,47 lira arttı. En düşük memur maaşı yılın ilk yarısında 1044 lira olurken, 1 Temmuz 2010′da itibaren bu rakam 1070,40 liraya yükselecek. 1 Ocak 2010′dan itibaren 16 yıllık çalışması olan avukatın maaşı 43,54, öğretmenin maaşı 34,96, imamın maaşı 32,42, hemşirenin maaşı 30,91 ve lise mezunu memurun maaşı 26,84 lira arttı. Asgari Ücret Tespit Komisyonu'nun zam görüşmelerini merakla bekleyen asgari ücretli çalışanlar, açıklanan rakamla umduklarını bulamayan bir diğer kesim oldu. Komisyonun açıkladığı rakamlara göre asgari ücret 1 Ocak 2010'dan itibaren, 16 yaşından büyükler için 31 TL artışla brüt 729, net 577.01 lira, 16 yaşını doldurmamış işçiler için ise 27 TL artışla brüt 621, net 499.62 lira olarak belirlendi. 16 yaşını doldurmamış işçiler için belirlenen asgari ücretin işverene maliyeti 793.94 lira olurken, 16 yaşından büyükler için belirlenen asgari ücretin işverene maliyeti ise açıklanan zam oranının ardından 885.73 liraya ulaştı.
Emekililere yüzde 4,1 zam öngörülüyor!
Hükümet tarafından memur maaşlarına ve asgari ücrete açıklanan yüzde 4 ilâ 5 oranındaki zam oranları emekli vatandaşları tedirgin etti. Geçtiğimiz günlerde ciddi iyileştirmelerin yapılacağı şeklinde basında yayınlanan spekülatif haberlerin ardından hükümetin emekliler içinde bu oranların üstüne çıkmayacağı konusunda ciddi iddialar ortaya atıldı. Aylıkları düşük olan SSK ve Bağ-Kur emeklilerinin gözü Başbakan Tayyip Erdoğan'ın önümüzdeki günlerde emekli aylıklarında yapılacak artışlara ilişkin açıklamaya çevrilirken, Temmuz-Kasım aylarındaki enflasyondan dolayı bu iki emekli gruba yüzde 4.1 aylık artış garantilendi. Emekliler açıklanacak zam oranlarını merakla beklerken, Aralık ayı enflasyonunun yüzde 1 olması durumunda artışın yüzde 5,1'i bulacağına kesin gözün bakılıyor.
STK'lar eyleme hazırlanıyor
Açıklanan zamların beklentilerin altında kalmasının ardından, yurt genelinde gerçekleşen eylemler sonrası harekete geçen ilimizdeki bazı Sivil Toplum Kuruluşları (STK) geçtiğimiz günlerde görüşmelerde bulunarak birlikte hareket etme kararı aldıkları öğrenildi. Hükümetin açıkladığı zamların düşük oranlarda olduğuna dikkat çeken STK başkanları, ilerleyen günlerde yurt genelinde olduğu gibi ilimizde de geniş çaplı bir eylem yapma hazırlığında olduklarını bildirdi.
Bütçe açığının faturası ağır oldu
2009 yılının rekor bütçe açığıyla kapanmasının ardından, 2010 yılı peş peşe açıklanan zam haberleriyle karşılandı. Açıklanan zamlar sonrası bu yılında kolay geçmeyeceği düşünülen ekonomi de bütçe açığının kapatılması yine vatandaşa düştü.
İlimizde dağıtım çalışmalarının aralıksız sürdürüldüğü doğalgaz da açıklanan yüzde 15'lik zam ilimiz vatandaşlarını ürkütmeye yetti. Açıklanan verilere göre, önümüzdeki yıldan itibaren Bolu'da da kullanıma başlanması düşünülen doğalgaza şimdiden yüzde 15'lik zam gelmesi, vatandaşları kara kara düşündürmeye başladı. Doğalgazın ardından 2010 yılının ikinci zam haberi elektrikten geldi. Elektriğe konutta yüzde 1.32, sanayide yüzde 1.23 oranında zam yapıldı. 1 Ocak 2010 tarihinden geçerli olmak üzere konutlarda kullanılan elektriğin kilovat saati yüzde 1,32, sanayi elektriğinin fiyatı ise yüzde 1,23 oranında artırıldı.
Zamlardan tiryakilerde nasibini alacak
2010 bütçesinde tütün mamullerinden 16 milyar 417 milyon 469 bin lira ÖTV geliri hedefleniyor. Tütün mamulleri için beklenen zam yüzde 40 civarında. 2009'da olduğu gibi 2010 yılında da konutlara ait çevre temizlik vergisi, su tüketim miktarı esas alınmak suretiyle metre küp başına Büyükşehir belediyelerinde 20 Krş, diğer belediyelerde 16 Krş olarak hesaplandı. Maliye Bakanlığı 2010 yılına ilişkin mesken kira gelirlerine uygulanacak istisna tutarını değiştirmedi ve 2009 yılında olduğu gibi yine 2 bin 600 TL olarak uygulayacak.
2010'daki sakatlık indirim tutarları da birinci derece sakatlar için 670 TL'den 680 TL'ye yükseldi. İndirim ikinci derece sakatlar için bu yıl olduğu gibi 330 lira, üçüncü derece sakatlar için de 160 lira olarak belirlendi.
Vergiler artıyor
2009 yılı için yeniden değerleme oranının yüzde 2,2 olarak ilanından sonra, bu dönemde devlet tahvili ve Hazine bonosu ihalelerinde oluşan bileşik ortalama faiz oranı da yüzde13,15 olarak saptandı. Menkul sermaye 2009 yılı gelirlerine uygulanacak indirim oranı yüzde 16,7 oldu.
Veraset ve intikal vergisinde yer alan istisna tutarları, 1 Ocak 2010 tarihinden geçerli olmak üzere yeniden değerleme oranı çerçevesinde yüzde 2,2 artırıldı. Bu yıl için 31,10 lira olarak uygulanan mobil telefon vergisi, 1 Ocak 2010 tarihinden itibaren 31,78 lira olarak alınacak.
Ekmeğe zam yolda
Yeni yılın zamlarına bir de ekmek ekleniyor. Türkiye Fırıncılar Federasyonu Genel Başkanı Halil İbrahim Balcı, ekmek fiyatlarında 2008'den bu yana değişikliğin olmaması nedeniyle, fırın esnafı ve çalışanlarının büyük fedakârlıklar yaptığını dile getirdi. Yeni yıl için zam sinyali veren Balcı, 15 yıldan buyana ilk kez iki yıldır ekmek fiyatlarında değişiklik olmadığını söyledi. Değişmeyen ekmek fiyatları nedeniyle fırın esnafının zor duruma düştüğünü belirterek, yeni yılda ekmek zammının kaçınılmaz olduğunu dile getirildi.